ԱԴՐԲԵՋԱՆԸ ԵՎ ՔԱՂԱՔԱԿՐԹՈՒԹՅՈՒՆԸ

Հասմիկ Գուլակյանի զրույցը հուշարձանագետ Սամվել Կարապետյանի հետ

ԱԴՐԲԵՋԱՆԸ ԵՎ ՔԱՂԱՔԱԿՐԹՈՒԹՅՈՒՆԸ Azerbaijan and Civilization Or: The Turks and Turkishness are Natural Phenomena Азербайджан и цивилизация или: Турок и турецкость – это естественные явления

Սամվել Կարապետյան Samvel Karapetyan Самвел Карапетян / ԱԴՐԲԵՋԱՆԸ ԵՎ ՔԱՂԱՔԱԿՐԹՈՒԹՅՈՒՆԸ Azerbaijan and Civilization Or: The Turks and Turkishness are Natural Phenomena Азербайджан и цивилизация или: Турок и турецкость – это естественные явления

Այսօր ստիպված ենք խոսել թուրքի՝ կովկասցի թաթար կոչվող տեսակի «քաղաքակրթական» առաքելության մասին, առաքելություն, որը նա ամեն օր է իրականացնում՝ հավատարիմ մնալով իր նախասկզբնական էությանը: Նա առիթը բաց չի թողնում ոչնչացնելու հատկապես հայոց պատմամշակութային հետքը իր տիրապետության տակ ընկած տարածքներում: Ադրբեջան հորջորջվող հանրապետության կազմում հայտնված բնիկ հայկական տարածքում եղել են անթիվ-անհամար պատմամշակութային աշխարհիկ և հոգևոր կոթողներ: Ի դեպ, այնտեղ բնակվող աղվանական որոշ ցեղեր նույնպես ստեղծել են իրենց նյութական մշակույթի հուշարձանները, որոնց թվում՝ իսլամադավան ազգաբնակչության 17-18-րդ դարերում ստեղծած մշակութային արժեքները:
Պանթուրքիզմի ցնդաբանությունը նրա հետևորդներին դարձրել է գաղափարագար…
***
Բնության մեջ յուրաքանչյուր արարած հավատարիմ է իր նախաստեղծ էությունը: Թուրքը՝ նույնպես: Կարծում եմ՝ «թուրք» ասելիս հարկավոր չէ մակդիրներ կամ բնութագրական այլ արտահայտություններ փնտրելը: Օրինակ՝ երբ ասում ենք՝ կարիճ, չենք առանձնացնում նրա բնորոշ հատկանիշները: Ի՞նչ կփոխվի, եթե, ասենք, համաշխարհային ողջ հանրությունն ու նրա բոլոր-բոլոր ազգային ու միջազգային կառույցներն առանձին-առանձին կամ համատեղ կարիճների դեմ ընդունեն ամենակոշտ պատժամիջոցները… Այդ արարածի ո՞ր հատկանիշը կփոխվի դրանից… Նույնը, կարծում եմ, պետք է լինի թուրքի դեպքում… Նույնիսկ չարժե խոսել սրա տարատեսակների մասին՝ կարիճի օրինակով… Առայժմ պետք է կարողանանք ճիշտ կազմակերպել մեր ինքնապաշտպանությունը, որպեսզի ավելորդ կորուստներ չտանք… Սա կենդանական աշխարհին բնորոշ գոյության կռիվը չէ. այնտեղ չկան դավ ու խարդավանք, մտացածին ստորություններ և այլն: Կենդանական աշխարհում ամեն ինչ բնական է…
Իրավիճակն այլ է կենդանական աշխարհի ու քաղաքակրթության միջակայքում ընկած ասուն համարվող մի այլ հավաքականության համար, որին անվանում են թուրք…
Այդպես է… Թուրքը չի՛ կարող թրքություն չանել… Եթե միայն կարողանայինք հենց այսպե՛ս աշխարհին բացատրել թուրքի էությունը դիվանագիտական կոչված բանակցությունների ժամանակ կամ միջազգային այլ ատյաններում…

«Վէմ» ռադիոկայան
7.06.2017

ԱԴՐԲԵՋԱՆԸ ԵՎ ՔԱՂԱՔԱԿՐԹՈՒԹՅՈՒՆԸ
Azerbaijan and Civilization Or: The Turks and Turkishness are Natural Phenomena
Азербайджан и цивилизация или: Турок и турецкость – это естественные явления

Добавить комментарий